Ağlarda gördüğüm sorunların çoğu 1. katmanda başlıyor: kalitesiz kablo, kötü sonlandırılmış priz ya da elektrik kablosunun hemen yanından geçen bir kablo. Kablolama bir kez yapılır ve yıllarca kalır; bu yüzden doğru seçmeye değer.
Bükümlü çift (twisted pair) kablo
Sıradan ağ kablosunda ikişer ikişer birbirine bükülmüş sekiz tel vardır. Büküm, çiftler arasındaki gürültüyü ve paraziti azaltır. Tüm yaygın kategoriler için standart azami uzunluk 100 metredir: duvar içinde 90 metre sabit kablo ve patch kablolar için 10 metre.
| Kategori | Bant genişliği | Hız | Uzunluk |
|---|---|---|---|
| Cat5e | 100MHz | 1Gbps | 100 m |
| Cat6 | 250MHz | 1Gbps; yaklaşık 55 metreye kadar 10Gbps | 100 m |
| Cat6A | 500MHz | 10Gbps | 100 m |
| Cat8 | 2000MHz | 25 ve 40Gbps | 30 m; veri merkezleri için |
Pratik öneri: Yeni bir binada en az Cat6 çekin. Bütçe izin veriyorsa ya da PoE ile Wi-Fi 6 ve 7 erişim noktaları kuracaksanız Cat6A daha iyidir. Kablodaki fiyat farkı, yeniden kablolama maliyetinin yanında önemsizdir.
UTP mi, STP mi?
- UTP ekransızdır; daha ucuz ve kolaydır, ofisler için yeterlidir.
- STP ve FTP metal ekranlıdır; fabrikalar, motorların ve elektrik panolarının yakını gibi gürültülü ortamlar için uygundur. Ekran ancak iki uçtan doğru topraklanırsa işe yarar.
Endüstriyel ortamlarda yalnızca UTP kabloyu ekranlı kabloyla değiştirmenin tuhaf kesintileri bitirdiğini birçok kez gördüm.
T568A ve T568B bağlantı standartları
RJ45 konnektördeki renk sırası için iki standart vardır. Uygulamada açık ara en yaygın olanı T568B'dir:
| Pin | T568B | T568A |
|---|---|---|
| 1 | Beyaz-turuncu | Beyaz-yeşil |
| 2 | Turuncu | Yeşil |
| 3 | Beyaz-yeşil | Beyaz-turuncu |
| 4 | Mavi | Mavi |
| 5 | Beyaz-mavi | Beyaz-mavi |
| 6 | Yeşil | Turuncu |
| 7 | Beyaz-kahverengi | Beyaz-kahverengi |
| 8 | Kahverengi | Kahverengi |
- Düz (straight) kablo: İki uç da aynı standartta (genellikle B'den B'ye). Neredeyse her şey için.
- Çapraz (crossover) kablo: Bir uç A, diğer uç B. Eskiden iki switch'i veya iki bilgisayarı bağlamak için gerekiyordu; bugün portlarda Auto-MDIX var ve bunu kendileri algılıyor.
En önemli kural: Çiftlerin bükümünü konnektöre kadar koruyun. Bükümün 1,5 santimetreden fazlası açılırsa Cat6 kablo artık Cat6 değildir.
Fiber optik
Mesafe 100 metreyi aştığında, binalar arasında ya da gürültülü ortamlarda çözüm fiber optiktir. Fiber elektrik yerine ışık taşır; bu yüzden elektriksel gürültü onu etkilemez.
| Tür | Çekirdek | Yaygın mesafe | Kullanım |
|---|---|---|---|
| Tek modlu (OS2) | 9 mikron | Onlarca kilometreye kadar | Binalar arası ve uzun mesafeler |
| Çok modlu (OM3 ve OM4) | 50 mikron | 10G'de 300–400 m | Bina içi ve veri merkezleri |
Yaygın konnektörler LC (küçük, SFP modülleri için en yaygın) ve SC'dir. İki uçtaki SFP modülleri fiber türüne ve dalga boyuna uygun olmalıdır.
Binalar arasında fiber ile kablosuz bağlantıyı fiber mi, kablosuz bağlantı mı? yazısında ayrıntılı karşılaştırdım.
Uygulama ipuçları
- Ağ kablosunu elektrik kablosuna paralel ve bitişik çekmeyin; mesafe bırakın ya da ayrı kanal kullanın.
- Etiketleyin; her kablonun iki ucu ve patch panelin her portu numaralı olmalı.
- Kurulumdan sonra tüm kabloları test edin. Basit test cihazı yalnızca bağlantıyı gösterir; profesyonel teslim için sertifikasyon testi gerekir.
- Hazır ve standart patch kablo alın; elle yapılmış patch kablolar CRC hatalarının en yaygın nedenidir.
